tango ~hia ~hanga

subtract, subtraction

Tohu:

-

Whakamārama:

Ko te muku atu i tētahi wāhanga o tētahi tau, huinga rānei. Ko te whiriwhiri i te rahinga ake o tētahi tau i tētahi. Ko te tāpiritanga te paheko kōaro o te tangohanga.

Taking away a part of a number or a set, or finding out how much bigger one number is than another. Addition is the inverse operation of subtraction.

Tauira kōrero:

He aha te mahi i tēnei rapanga pakitau - he tāpiritanga, he tangohanga rānei?
Tangohia te rima i te iwa. (9 - 5)
E waru, tangohia te toru, ka rima. (8 - 3 = 5)

Whakamārama atu anō:

Hei whakaatu i te tangohanga me ōna wāhanga:

equation.


Koia nei te whānau tangohanga o te iwa:
9 - 9 = 0
9 - 8 = 1
9 - 7 = 2
9 - 6 = 3
9 - 5 = 4
9 - 4 = 5
9 - 3 = 6
9 - 2 = 7
9 - 1 = 8
9 - 0 = 9

Koia nei te whānau meka matua mō te 3, te 5 me te 8:
3 + 5 = 8           5 + 3 = 8
 8 - 5 = 3           8 - 3 = 5

Ko te huatango o ētahi tau e rua, koirā te rahinga ake o tētahi o ngā tau i tētahi. Hei tauira, ko te 6 te huatango o te 9 me te 15, nā te mea 15 - 9 = 6.

Ko te whakamahi i te tau māmā tētahi rautaki whaihua hei whakaoti tangohanga. Hei tauira: 54 - 18
He uaua te tango i te 18, nō reira ka tango kē i te 20. He tau māmā te 20. Arā: 54 - 20 = 34
E 2 te rahinga kē atu o te tango i te 20, tērā i te tango i te 18. Nō reira, ka tāpiri atu anō i taua 2:
54 - 18 = (54 - 20) + 2
             = 34 + 2
             = 36

Ka whakaaturia tēnei rautaki ki te rārangi tau:

equation.

He maha ngā rautaki hei whakaoti tangohanga. Tirohia te wāhanga 'Rautaki paheko' o tēneipukapuka, whārangi 361. Kei reira ngā whakamārama mō ētahi.